FORMY WYKORZYSTANIA MIENIA KOMUNALNEGO

Opis książki

Książka poświęcona jest formom wykorzystania mienia komunalnego, a więc tej problematyce, która w badaniach od 1950 do 1990 roku była nieobecna. Reaktywowanie samorządu terytorialnego w 1990 roku przywróciło przejrzyste stosunki własnościowe. Wykształcone stosunki własnościowe są nie tylko podstawą tworzenia funduszy samorządowych przy zastosowaniu rozmaitych instrumentów finansowych w celu realizacji zadań, lecz także są niezbędnym warunkiem poddania władz samorządowych kontroli przez społeczności lokalne, między innymi w zakresie wykorzystania mienia.

Kanwą do rozważań są niemal dwudziestoletnie doświadczenia w zakresie funkcjonowania i reformowania systemu samorządu terytorialnego w Polsce oraz przystąpienie w tym czasie Polski do Unii Europejskiej.

Celem badań, których efektem jest niniejsza praca, była analiza form wykorzystania mienia komunalnego w aspekcie jego przejęcia od Państwa, oceny ilościowej i jakościowej na tle sformułowania potrzeb i określenia możliwości inwestycyjnych. Forma, w jakiej wykorzystywane jest mienie komunalne do świadczenia usług i dostarczania dóbr spełnia ważną rolę ekonomiczną. Od niej to w znacznym stopniu zależy jakość i efektywność dóbr i usług zaspakajających podstawowe potrzeby społeczności lokalnych. Racjonalizacji dostarczania dóbr i świadczenia usług komunalnych, rozumianych jako świadczenie ich do¬brej jakości i po względnie przystępnej cenie, służą przekształcenia i prywatyzacja istniejących form organizacyjno-prawnych JST, które zarządzają mieniem.

Zakłady budżetowe, gospodarstwa pomocnicze, fundusze celowe były i są przedmiotem krytyki jako formy nie przystające do rozwoju branży komunalnej. Zapowiedź zmian od dłuższego czasu przez kolejne ekipy rządowe odnośnie funkcjonowania tych form w ustawie o finansach publicznych potwierdza te opinie.

Tak określonym celom badań podporządkowane zostały - odpowiednio do poszczególnych rozdziałów - tezy pracy, które sformułować można w sposób następujący:1. Przejęte od Państwa mienie komunalne nie zawsze jest racjonalnie zarządzane przez JST.2. Zużycie majątku powinno być jedną z ważniejszych przesłanek do podejmowania przez samorządy decyzji inwestycyjnych w oparciu o wolne środki finansowe, przychody zwrotne i wspomagające źródła zasilające.3. Podejmowane przekształcenia i prywatyzacja form organizacyjno-prawnych powinna prowadzić do lepszego wykorzystania mienia komunalnego.4. Efektywność wykorzystania form mienia komunalnego spełnia ważną rolę w zaspakajaniu podstawowych dóbr i usług dla społeczności lokalnych.Przedstawione wyżej tezy znajdują swoje odzwierciedlenie w strukturze pracy.

Spis treści

SPIS TREŚCI
WSTĘP

ROZDZIAŁ I. ZARZĄDZANIE I DOCHODY Z MIENIA KOMUNALNEGO
1. Zarządzanie mieniem komunalnym
1.1. Stosunek ekonomicznej teorii do własności
1.2. Pojęcie i znaczenie mienia komunalnego
1.3. Zadania samorządu gminnego a mienie komunalne
1.4. Aspekty prawne i ekonomiczne przejęcia i nabycia mienia
1.5. Wycena nieruchomości gminy
1.6. Zasady zarządzania mieniem samorządowym
2. Dochody z mienia komunalnego
2.1. Rodzaje dochodów z mienia i ich znaczenie
2.2. Konstrukcja informacji o stanie mienia komunalnego
2.3. Gospodarowanie nieruchomościami gminnymi
2.4. Dochody z mienia i ich znaczenie fiskalne
3. Podsumowanie

ROZDZIAŁ II. ZUŻYCIE I INWESTYCJE KOMUNALNEGO MAJĄTKU
1. Zużycie majątku komunalnego
1.1. Charakterystyka środków trwałych w JST
1.2. Struktura majątku gminnego
1.3. Funkcje, zasady, stawki i metody amortyzacji
1.4. Zużycie majątku trwałego w JST
2. Źródła finansowania inwestycji komunalnych
2.1. Specyficzne cechy inwestycji komunalnych .-.
2.2. Dochody własne budżetu i przychody jako źródło finansowania inwestycji.
2.3. Wydatki inwestycyjne
2.4. Wspomagające sposoby finansowania inwestycji komunalnych
3. Podsumowanie

ROZDZIAŁ III. FORMY ORGANIZACYJNO-PRAWNE JST,
ICH PRZEKSZTAŁCENIA I PRYWATYZACJA
1. Formy organizacyjno-prawne JST
1.1. Cele, zakres i formy działalności gospodarczej
1.2. Podmioty funkcjonujące w oparciu o ustawę o finansach publicznych
1.3. Spółki kapitałowe
1.4. Inne podmioty
2. Przekształcenia i prywatyzacja mienia komunalnego
2.1. Przekształcenia jednostek organizacyjnych sektora finansów samorządowych
2.2. Prywatyzacja spółek kapitałowych
2.3. Forma organizacyjno-prawna a rodzaj działalności gospodarczej
2.4. Analiza funkcjonowania przedsiębiorstw komunalnych w państwach UE
3. Podsumowanie

ROZDZIAŁ IV. EFEKTYWNOŚĆ ŚWIADCZENIA DÓBR I USŁUG
PRZY POMOCY MIENIA KOMUNALNEGO
1. Zarys historii powstania rynku usług komunalnych
2. Definicja usług, cechy i zakres
3. Formy, w ramach których świadczone są usługi i dostarczane dobra przez JST....
4. Rynek ważniejszych dóbr i usług komunalnych
4.1. Analiza rynku zarządzania nieruchomościami
4.2. Rynek wodociągów i kanalizacji
4.3. Charakterystyka rynku ciepłowniczego
4.4. Usługi wywozu odpadów komunalnych
4.5. Przegląd rynku komunikacji miejskiej
5. Analiza sytuacji ekonomicznej podmiotów komunalnych według wybranych branż
6. Podsumowanie
ZAKOŃCZENIE
BIBLIOGRAFIA
SPIS TABEL I RYSUNKÓW
ZAŁĄCZNIK
Summary